Vergeet dementie, communiceer effectief!

Wanneer je dierbare met dementie thuis woont, is aandacht, gevoel en effectieve communicatie erg belangrijk.

Communicatie tussen de verzorgers/ vrijwilligers en de bewoners

Tijdens mijn minor (Health, Sports & Lifestyle) heb ik een aantal maanden meegelopen in een zorg- en behandelcentrum voor jonge mensen met dementie. Na een aantal spaarzame bezoekjes viel mij op dat de communicatie tussen de verzorgers/ vrijwilligers en de bewoners niet heel soepel verliep en dit leidde tot frustraties en onbegrip bij beide groepen. Om niet direct in oordeel te schieten besloot ik mij te verdiepen in zowel de bewoners, het personeel als in het communicatieproces. Dit riep de volgende vraag bij mij op: wat is de invloed van effectieve communicatie op frustraties bij mensen met dementie (alzheimer)?

Dementie neemt haar vrijheid

Nederland telt op dit moment ruim 260.000 mensen met dementie. Een van de meest voorkomende vormen van dementie is Alzheimer. Dementie is een ziekte waarbij steeds meer zenuwcellen in de hersenen kapot gaan. Geheugenstoornissen nemen toe en functioneringsprocessen verslechteren. Gedurende het dementeringsproces verliest de dementerende controlemogelijkheden over gedragingen. Hierdoor wordt de persoon met dementie steeds afhankelijker van zijn omgeving. Dagelijkse handelingen, denken en taal worden steeds moeilijker. Dit kan er toe leiden dat de persoon ontwijkend gedrag gaat vertonen, gefrustreerd raakt of zelfs vereenzaamd. Je kunt je voorstellen dat deze mensen aandacht, toewijding en begeleiding nodig hebben. Niet alleen op therapeutisch gebied, maar ook in de psychosociale aspecten in de zorg. In verzorgingstehuizen wordt hier rekening mee gehouden door woonkamers in te richten waar bewoners en personeelsleden samen komen. Dit zijn voornamelijk de ruimten waar de meeste communicatie plaatsvindt met de bewoners.

Effectieve communicatie raakt

De omgeving speelt hierin een grote rol. Het verzorgingstehuis waar de mensen met dementie verblijven kun je zien als omgeving. Deze is vaak zodanig ingericht dat de bewoners zich thuis gaan voelen en communiceren met elkaar. Minstens zo belangrijk is het personeel. De kennis van het personeel op therapeutisch vlak is vaak voldoende, maar de interactie met de bewoners gaat vaak mis door een gebrek aan communicatieve vaardigheden gespecialiceerd op de betreffende doelgroep.

Albina Arutunian | blogger Wijzermetjebeperking.nl

Er zijn namelijk verschillende typen verbale en non- verbale communicatie waar rekening mee gehouden moet worden. Het gaat hierbij om het zoeken van toenadering, het voeren van een diepgaand gesprek, het vormen van emotionele steun en het komen tot de gevoel van de bewoner. Mensen met dementie kennen gevoelens, maar hebben vaak moeite met het uiten hiervan en dit wordt vaak vergeten. Daarnaast is het belangrijk dat de verzorgers letten op oogcontact, gebaren, aanrakingen, een positieve toon en humor. Zowel mensen met dementie als verzorgers zouden minder frustraties ervaren wanneer verzorgers beter opgeleid zouden zijn op communicatief gebied.

Dementie en thuis wonen

Ook wanneer je dierbare met dementie thuis woont, is aandacht, gevoel en effectieve communicatie erg belangrijk. Heb altijd geduld en zorg voor diegene met heel je hart, want misschien ben jij wel de enige in haar beleving en maak je het verschil tussen eenzaamheid en geluk!
Liefs,
Albina

Deze blog is volledig gebaseerd op wetenschappelijk onderzoek. Bij interesse over de artikelen kun je mij altijd een berichtje sturen.

Albina Arutunian
Armeense communicatiestudente met passie voor culturen, psychologie, industrial design en tekenen. Ondanks haar commerciele achtergrond heeft ze haar geluk gevonden in het coachen van diverse doelgroepen op gedragsverandering en gezondheid. Haar blogs bevatten een mix tussen wetenschap & ervaring in de zorg.

Recente berichten